fbpx Poczta w Strzelcach Wielkich | Strzelec Opolski

Poczta w Strzelcach Wielkich

Poczta w Strzelcach Wielkich

Artykuły : 
Numer wydania: 

Pierwsza regularna poczta rozpoczęła działalność w Strzelcach Wielkich w czasach austriackich. Placówka działała jednak inaczej niż dzisiaj. Przesyłki wysyłane były jedynie przez najbogatszych mieszkańców grodu, gdyż tylko oni mogli sobie na nie pozwolić. Punkt pocztowy znajdował się najprawdopodobniej w ratuszu. Oprócz tego, miasto lub właściciel zamku posiadali własnych kurierów.

W 1697 roku w mieście istniała tzw. poczta przejściowa. W 1713 roku funkcjonowała już poczta stała. Przesyłki wysyłane były konno w dwóch kierunkach – do Wrocławia i Tarnowskich Gór. Dopiero stamtąd wędrowały dalej. Po pierwszej wojnie śląskiej, w 1742 roku, nastąpiła kontrola wszystkich placówek pocztowych na terenie Śląska. Do Strzelec przybył komisarz pocztowy Hänel, który wystawił placówce w mieście bardzo złą opinię. Nie znamy niestety szczegółów jego raportu.

Ze względu na strategiczne położenie miasta wkrótce pocztę w Strzelcach otwarto na nowych zasadach. W połowie XVIII wieku na Górnym Śląsku istniały cztery urzędy pocztowe: Prudnik (Neustadt), Opole (Oppeln), Racibórz (Ratibor) i Tarnowskie Góry (Tarnau). Stacja pocztowa w Strzelcach Wielkich podlegała urzędowi pocztowemu w Opolu.

Od 1744 roku w mieście funkcjonowała poczta osobowo-towarowa. Wtedy to został otwarty Pocztowy Punkt Przekazu, który w 1829 roku zmienił nazwę na Administrację Pocztową. W listopadzie 1850 roku poczta otrzymała nazwę „Gross Strehlitz nur. 1457”. Od 1845 roku poczta strzelecka zyskała stałe połączenie z otwartą wówczas stacją kolejową w Gogolinie, co usprawniło wysyłanie i odbieranie korespondencji. Od roku 1852 poczta miała połączenie osobowe z Żędowicami, Kolonowskiem (Colonowskie), później Zawadzkiem. Okresowo istniało także połączenie z Ujazdem (Ujest).

Od lipca 1850 roku poczta nosiła nazwę Ekspedycja Pocztowa II klasy. 1 stycznia 1876 roku urząd ten podniesiono do rangi Urzędu Pocztowego I klasy.

Z informacji zachowanych z 1825 roku dowiadujemy się wiele o pocztowych dyliżansach. Pasażer za jedną milę (7,5324 km) płacił 6 groszy i mógł w cenie biletu zabrać ze sobą 50-60 funtów bagażu (jeden funt to 405 gramów). Dyliżanse jedną milę przejeżdżały przeważnie w ciągu półtorej godziny, a w okresie zimowym w dwie godziny. Poczta konna była nieznacznie szybsza. Milę pokonywała w półtorej godziny – maksymalnie godzinę i czterdzieści minut.

Z Wrocławia do Tarnowskich Gór odległość wynosiła 22,5 mili. Pasażer musiał za podróż pomiędzy tymi dwoma miastami zapłacić 5 talarów i 15 groszy. Nie miał zbyt wielkiego wyboru, bo dyliżans był wówczas jedynym publicznym środkiem transportu.

Poczta konna ze Strzelec odjeżdżała we wtorki i piątki o godzinie 9.00. Natomiast przyjeżdżała do południa w niedzielę i środy. Dyliżanse pocztowe z pasażerami wyjeżdżały z miasta we wtorki i piątki w samo południe. Przyjeżdżały do miasta rankiem w środy i soboty.

W XIX wieku nie wszystkie listy były wysyłane pocztą. Przesyłki ówczesnego właściciela zamku strzeleckiego, Andreasa Grafa Renarda (1795-1874), doręczali często specjalni kurierzy. Ten sposób był szybszy i pewniejszy. Najczęściej były to przesyłki wysokiej rangi i kluczowe dla działalności hrabiego. Poza tym, w ten sposób mógł je wysyłać w miejsca, gdzie poczmistrze nie docierali.

Uzyskanie w 1880 roku połączenia kolejowego z innymi miastami usprawniło pracę poczty, lecz nadal utrzymano konie i dyliżanse. Później używano także samochodów pocztowych. Jeszcze w XIX wieku powstały ekspedycje lub agencje pocztowe w innych miejscowościach ziemi strzeleckiej. Na przykład: w styczniu 1864 roku utworzono ekspedycję w Kalinowicach, która w styczniu 1876 roku awansowała do rangi agencji pocztowej. W 1879 roku powstała agencja pocztowa w Błotnicy Strzeleckiej, w kwietniu 1887 roku – w Szymiszowie, a w czerwcu 1894 roku – w Rozmierce.

W ówczesnym powiecie strzeleckim istniała jedna poczta I klasy w Strzelcach Wielkich (Gross Strehlitz). Siedem urzędów pocztowych III klasy w Zdzieszowicach (Deschowitz), Gogolinie (Gogolin), Krupskim Młynie (Kruppamühle), Leśnicy (Leschnitz), Ujeździe (Ujest), Fosowskiem (Vossowska) i Zawadzkiem (Zawadzki).

W powiecie istniało także aż szesnaście agencji pocztowych: Błotnica Strzelecka (Blottnitz), Kolonowska (Collonnowska), Kamień Śląski (Gross Stein), Kamień Śląski – stacja (Gross Stein – Bahnhof), Jemielnica (Himmelwitz), Kalinowice (Kalinowitz), Kielcza (Keltsch), Myślina (Mischline), Obrowiec (Oberwitz), Rozmierka (Rosmierka), Zalesie (Salesche), Góra św. Anny (Sanct Annaberg), Żędowice (Sandowitz), Szymiszów (Schimischow), Izbicko (Stubendorf) i Żyrowa (Zyrowa).

Znany dziś budynek Urzędu Pocztowego w Strzelcach wybudowano dopiero w 1894 roku przy ulicy Lublinieckiej (Lublinietzstrasse), obecnie ulica Marka Prawego. Pocztę wybudowano ze środków miejskich i dotacji państwa niemieckiego. Do 1945 roku w budynku znajdowała się poczta niemiecka, potem po przejęciu ziemi strzeleckiej przez władze polskie uruchomiono tutaj Pocztę Polską.

PIOTR SMYKAŁA

Romuald Kubik

Komentarze

Portret użytkownika driver
Wysłane przez driver w 30 Październik, 2010 - 14:23

Poczta zatrzymała się na 1697 roku,zakupili tylko komputery.To niereformowalny pokomunistyczny moloch.W ubiegłym tygodniu zapukała do mnie listonoszka.Zapytała czy zechciał bym przejść się na pocztę,bo mam paczkę (większa koperta).Sama nie mogła zabrać,bo duże torby taszczyła.Jako żem człek niekonfliktowy a do poczty mam blisko,zgodziłem się.Pani od ręki wypisała awizo i powiedziała że mogę przesyłkę odebrać zaraz. Wybrałem się na pocztę i w pół godziny doczłapałem się do okienka.Pani w okienku,poinformowała mnie,że paczka do odebrania jutro.Pytam grzecznie czy to wino że musi na poczcie leżakować.Pani odpowiedziała,że musiała by zamknąć okienko i iść szukać mojej paczki na zapleczu,a nie ma na to czasu.Był burdel i jest nadal w tej instytucji.

Portret użytkownika prawnik
Wysłane przez prawnik w 31 Październik, 2010 - 08:57

Masz racje... poczta jest niereformowalna..jedyne co się nauczyli to już nie mówią .."czego?"

prawnik

Odpowiedz