Jedno miejsce, trzy pomniki

Jedno miejsce, trzy pomniki

Artykuły : 
Numer wydania: 
Obecny pomnik stojący na placu Stefana Żeromskiego w Strzelcach Opolskich nie jest pierwszym obeliskiem w tym miejscu. Przed nim były jeszcze dwa inne.

Pomnik Poległych Żołnierzy Niemieckich

Pierwszy monument odsłonięto we wrześniu lub październiku 1924 r. Poświęcony był pamięci poległych mieszkańców miasta podczas I wojny światowej oraz poległym w powstaniu śląskim w 1921 r. (na tych terenach zwanym wtedy wojną domową). Upamiętniał oczywiście tylko niemieckie ofiary konfliktu.

Umieszczono na nim żeliwne tablice z ponad 200 nazwiskami i napisem: „Zur Ehre und zum Andenken der für die Heimat 1914-1918 und 1921 Gefallenen”. Pomnik powstał z inicjatywy burmistrza Paula Gudruma, a odsłonięcia dokonał nauczyciel dr Piedzko, który wygłosił też okolicznościową mowę.

Był to jeden z pierwszych tego typu pomników ustawionych na terenie ówczesnych wschodnich Niemiec i powiatu Wielkostrzeleckiego. Jego odsłonięcie zostało też zrelacjonowane w popularnym czasopiśmie ilustrowanym „Oberschlesien im Bild” (nr 35 z 1924 r.).

Pomnik o Wolność i Demokrację

Zmieniła się władza, zmieniły się pomniki, lecz miejsce pozostało. Tym razem pomnik poświęcony był poległym bohaterom o wolność i demokrację 1919-1945. Z dawnej, okazałej budowli pozostawiono tylko fundament i postawiono na nim mniejszy pomnik z orłem na szczycie. Problem polegał na tym, że ptak ten za bardzo przypominał orła niemieckiego, a pomnik w gruncie rzeczy był podobny bryłą do swego poprzednika.

Władze dość szybko zdecydowały się na jego usunięcie, a zamiast tego - w innym miejscu, na rynku, postawiły monument ku czci przyjaźni polsko-radzieckiej. Usadowiono go w miejscu, gdzie przed wojną stał cały kwartał kamienic doszczętnie zniszczonych przez żołnierzy radzieckich w 1945 roku. Dziś znajduje się tutaj Pieta Śląska - pomnik poświęcony Ofiarom Wojen i Przemocy, ufundowany przez Karola Cebulę.

Pomnik Stefana Żeromskiego

Powstał na początku lat 60. Postawiono go na cześć Stefana Żeromskiego, wielkiego pisarza zwanego „sumieniem polskiej literatury”. Popiersie literata ustawiono na tle stylizowanych książek. Odsłonięcie odbyło się prawdopodobnie w 100-lecie urodzin artysty – 14 X 1964 r. Na jego cześć nazwano też cały plac, który nosi to miano do dzisiaj. Starsi ludzie używają czasem starszej nazwy „Plac Wolności” związanej z pierwszym powojennym pomnikiem.

Piotr Smykała, Romuald Kubik

Komentarze

Portret użytkownika czytelnik
Wysłane przez czytelnik (niezweryfikowany) w 10 Wrzesień, 2013 - 13:35

Pomnik na Placu Żeromskigo powstał na początku lat 70tych , a nie 60tych. W 1968 poszłam do szkoły i pamiętam odsłonięcie pomnika . Na pewno byłam tam z innymi uczniami naszej szkoły.

Portret użytkownika Berncik 1
Wysłane przez Berncik 1 (niezweryfikowany) w 10 Wrzesień, 2013 - 19:26

Chcialem tylko zauwazyc ze Zeromski to jest czwarty pomnik na tym samym placu , mam zdiecia .

Portret użytkownika Berncik 1
Wysłane przez Berncik 1 (niezweryfikowany) w 11 Wrzesień, 2013 - 12:52

Przepraszam Panie Kubiak .Moja pomylka .To nie byl pomnik ,to byla studnia na Neuer Ring .Znalazlem w Internecie strone ze starymi fotografiami kture nigdy przedtem nie widzialem..Wysle Panu link na Email.Jeszcze raz przepraszam i ta droga chcialem panu podziekowac za interesujace opowiesci z dziejow Strzelec i okolicy.

Serdecznie Pozdrawiam.

Portret użytkownika czytelnik
Wysłane przez czytelnik (niezweryfikowany) w 10 Wrzesień, 2013 - 20:30

W 1968 konczylem podstawowke i pamiętam jak nas tam zagonili.
Ale było to odsłonięcie pomnika Zeromskiego na Placu Wolnosci.
Poprzedni pomnik był ladniejszy.Szczegolnie ten orzel.
Dla mnie do dziś jest to Plac Wolnosci.

Odpowiedz